Het lijkt ons niet raadzaam om diabetici een volledig alcoholverbod op te leggen. Het is echter belangrijk dat u weet hoe alcohol werkt en dat u het rustig aan doet. U moet in ieder geval stoppen met drinken vóór u dronken wordt. Wie volgens de wet te jong is om alcohol te drinken, moet hiervoor de toestemming krijgen van zijn ouders: zij bepalen of het mag of niet. De leeftijd waarop jongeren alcohol kunnen kopen, verschilt van land tot land (16 jaar in Nederland). Uw diabetesteam kan u niets verbieden noch toestaan. Het kan u alleen vertellen hoe alles werkt en waarmee en waarom u extra voorzichtig moet zijn.
Basisregels
Volwassenen met diabetes mogen met mate alcohol drinken als ze daarbij ook iets eten. Vrouwen met diabetes zouden zich per dag moeten beperken tot één drankje (d.w.z. 350 ml bier, 150 ml wijn of 45 ml sterke drank). Voor mannen met diabetes ligt de grens bij twee drankjes. Zorg ervoor dat uw vrienden weten dat u diabetes hebt en draag één of andere diabetesidentificatie (halsketting of MedicAlert-armband) als u uitgaat. Eet altijd iets bij uw drankje. Denk eraan dat deze snack 'langwerkende' koolhydraten moet bevatten aangezien het risico op een hypo tot de volgende dag voortduurt. Alcohol die suiker bevat (bijvoorbeeld likeur), doet uw bloedsuikerspiegel gedurende korte tijd stijgen, waarna hij gaat dalen zodat u een hypo kunt krijgen. Een biertje bevat ongeveer dezelfde hoeveelheid koolhydraten als een glas melk.
Het duurt even voor uw lever de alcohol heeft afgebroken, wat het risico op een ernstige hypo verhoogt. Het is dus erg gevaarlijk om uit te slapen als u de avond ervoor alcohol hebt gedronken. Als u daarbij ook nog erg actief bent geweest (bv. door met vrienden te sporten of te dansen), loopt u door de combinatie van de extra activiteit en alcohol een veel groter risico dan anders om een ernstige hypo te krijgen. In dergelijke omstandigheden moet u dat echt zien te voorkomen.
Alcohol en de lever
Alcohol vermindert het vermogen van de lever om nieuwe glucose aan te maken (de zogenaamde gluconeogenese). De enzymen die daarvoor zorgen, zijn namelijk al bezig met het afbreken van de alcohol. Toch kan de lever nog glucose afscheiden. Hij spreekt daarvoor zijn glycogeenvoorraad aan maar zodra die uitgeput is, krijgt u een hypo. Door het drinken van alcohol vermindert ook de concentratie van cortisol en groeihormoon in het bloed. Drie tot vier uur nadat ze in de bloedbaan zijn vrijgekomen, doen deze hormonen de bloedsuikerspiegel stijgen. Op die manier neemt het risico op hypoglycemie dus toe vele uren na het drinken van alcohol. Verder tast alcohol ook het vermogen van de lever aan om vrije vetzuren aan te maken. Al deze biologische factoren zorgen er samen voor dat het risico op hypoglycemie sterk toeneemt na het drinken van alcohol. Het effect van alcohol houdt aan zolang de lever de alcohol in het lichaam niet helemaal heeft afgebroken. De lever breekt per uur ongeveer 0,1 gram zuivere alcohol af per kilo lichaamsgewicht. Weegt u bijvoorbeeld 70 kg, dan duurt het een uur voor de alcohol van één biertje afgebroken is. Na 40 ml likeur duurt het 2 uur voor de alcohol afgebroken is, en na een fles wijn maar liefst tien uur. Als u 's avonds alcohol drinkt, loopt u dus de hele nacht en zelfs de eerste uren van de volgende dag het risico dat u een hypo krijgt.